МЕS JETES DHE TEATRIT

FNT SKUPI FESTIVAL 2012
12/11/2012 - 18/11/2012

Kosovë: TEATRI KOMBËTAR - PRISHTINË

“NATA E DYMBËDHJETË”

Autor: William Shakespeare

Regjia: Ilir Bokshi 

Adaptimi dramaturgjik dhe përpunimi i tekstit: Shkëlzen Berisha

Skenografia: Petrit Bakalli 

Kostumografia: Vesa Kraja 

Muzika dhe adaptimi i muzikës, ushtrime meditative: Trimor Dhomi 

Koreografia: Sinan Kajtazi

Luajnë: Shkelzen Veseli, Teuta Krasniqi, Driada Matoshi, Adrian Morina, Ard Islami, Ylber Bardhi, Edona Rreshitaj, Lulzim Guhelli, Eshref Durmishi, Besnik Krapi, Armend Ismajli, Armend Baloku, Shpejtim Kastrati, Genta Retkoceri

Nata e dymbëdhjetë është një nga komeditë më të mira të shkruara nga W. Shekspiri, në të cilën në mënyrë autentike dhe komike flet për dashurinë dhe çmendurinë. Binjakët, vëlla e motër, Violla dhe Sebastijani, ndahen kur anija me të cilën udhëtojnë fundoset. Secili nga ata dy beson se tjetri është fundosur bashkë me anijen. Pas fundosjes, Viola shpëtohet dhe vendoset në vendet ilire, ku vishet si burrë dhe paraqitet me emrin Cezario, ku edhe hyn në shërbim të Dukës së Ilirisë, Orsino, i cili është i dashuruar në Konteshën Olivia, e cila refuzon dashurinë e tij. Viola dashurohet në të, ndërkohë që Duka e llogaritë si aleat të tij, i mashtruar nga maska e saj mashkullore. Që farsa e Violës të jetë edhe më dramatike, Sebastijani, vëllai i saj binjak, paraqitet në skenë, i dashuruar në Konteshën Olivia. Vepra ilustron xhelozinë, ndërrim të identiteteve dhe paraqitje të rrejshme, të cilat pasojnë me duele, mosmarrëveshje, situata konfuze mes personazheve. Fundi i kësaj pjese karakterizohet me shthurjen e farsës nga personazhet, paraqitja e identiteteve të vërteta dhe ndjenjat që kanë për njëri tjetrin dhe përfundim e lumtur të këtyre historive të  dashurisë.

 

Rumani: TEATRI AKT - BUKURESHT 

“LOJËRA NË OBORRIN E PASMË”

Autor: Edna Mazia

Regjia: Bobi Prikop

Muzika/ndriçimi/kostumet: Bobi Prikop

Luajnë: Joana Manciu, Vlad Pavel, Pavel Ulici, Flotin Hrisku, Cezar Grumazesku

 “Lojëra në oborrin e pasmë“ na shpalos dhe na shfaq psikologjinë e tinejxherëve. Bazuar në ngjarje të vërtetë e cila ndodh në vitet e 90-ta në Izrael, shfaqja merret me gjykimin për përdhunim, ku protagonistët, viktima dhe përdhunuesi janë të mitur, nën moshën 18 vjet. Qëllimi i kësaj pjese nuk është dramaticiteti i kësaj situate, por shkaku dhe mekanizmi që vjen deri te ky akt i dhunimit. Regjisori na përgatitë një pamje minimalistike, ndoshta edhe shumë të kursyer, vetëm me vendosjen e 5 karrigeve, lëvizje minimale dhe akumulim të detajeve përmes së cilëve ndërtohen karakteret pothuajse në mënyrë kinematografike. Në të vërtetë, shfaqja ka të bëjë me vrazhdësinë e botës së tinejxherëve, në të cilën vështirë mbijetohet, njëjtë ashtu si në botën e të rriturve.

 

Rumani: TEATRI AKT - BUKURESHT  

“AMALIA MERR FRYMË THELLË”

Autor: Alina Nelega

Regjinë: Mariana Kamarasan, Aleksandra Penciuc

Muzika /ndriçimi/kostumet: Mariana Kamarasan, Aleksandra Penciuc

Luan: Kristrina Kasian

“Amalia merr frymë thellë” përcjell ballafaqimet e një gruaje me vrazhdësinë e regjimit komunist dhe se si ajo arrin të mbijetojë, edhe pse duket që nuk ka asnjë mundësi. Përkundër historisë bashkëkohore rumune, Amalia shfleton katalogun e humbjeve të veta, duke filluar nga trupi i saj, të cilin ua ka shitur ushtarëve, për ta ushqyer veten dhe vëllain e saj valltar, i cili e braktis dhe shkon në Paris. Personazhet që evokon Amalia në rrëfimet e saj familjare, si temë tjetër- gjendja e gruas, relacionet në lidhej me homoseksualizmin- riprodhojnë një fotografi të fuqishme për papërshtatshmërinë dhe tmerrin e regjimit komunist. Përmes gjithë kësaj, ajo mbahet me diçka, që e ka mësuar nga e ëma - vazhdo të marrësh frymë thellë. “Amalia merr frymë thellë” është një epilog i besueshëm i asaj kohe.

 

Izrael: PRODUKSION I PAVARUR, TEL AVIV 

“FERMA E KAFSHËVE”

Bazuar nga novela e Xhorxh Orvell

Adaptimi: Guy Masterson

Regjia: Ran Shahaf 

Muzika: Effi Shoshani

Ndriçimi: Omer Shezaf

Luan: Nir Menki

“Ferma e kafshëve”, novelë e njohur nga Xhorxh Orvell, të cilën aktori Nir Menki me sukses e sjell në skenë, përmes personifikimit të karaktereve, ku ai vet ndryshon në skenë, duke kaluar nga njeri në tjetrin karakter. Ky adaptim i përpiktë rrëfen mendimin bazë, që përmban ky tekst alegorik, i cili në kohën kur është shkruar ka qenë kritikë e kohës për regjimet e kaluara, në të cilët lufta për liri e një klase sjell fitoren e asaj klase, por edhe rivendosjen e një regjimi tjetër, ku edhe harrohet qëllimi i parë i asaj lufte për “lirinë”. Megjithatë, lirisht mund të themi se ky tekst, asnjëherë nuk e ka humbur aktualitetit e tij, si rezultat i pandryshueshmërisë së karakterit njerëzor dhe mangësitë e tij.

 

Shqipëri: TEATRI BYLIS - FIER

“PËR NJË FJALË GOJE”

Autor: Natali Sarraute

Regjia: Doriana Çaushi

Kostumografia dhe skenografia: Doriana Çaushi

Formulimi muzikor: Alfred Tase

Luajnë: Klodiana Keco, Jonida Cunga

Dy mikesha takohen pas shumë kohësh përsëri. Njërës prej tyre i ka mbetur hatri, tjetra përpiqet të gjejë arsyen e ftohjes së mikës së saj. Vijojnë debate, përplasje dhe konflikte ku secila prej tyre tregon nga këndvështrimi i vet atë që ka ndodhur. Konflikti zbulon se pas debateve dhe hatërmbetjeve te të dy mikeshat fshihen dy botë të ndryshme: nga njëra anë, bota e njeriut pragmatist ndoshta edhe karrierist dhe nga ana tjetër, bota ëndërrimtare e artistit dhe e njeriut që kënaqet me pak. Autorja Nathalie Sarraute sjell në veprën e saj xhelozi, dhunë verbale, ballafaqime dhe zënka. E pas gjithë këtyre dielli lind përsëri nga ajo që quhet dashuri. Nathalie Sarraute njihet për dritën e re që i ka hedhur “fjalës” në punët e saj. Fjala për të është një botë më vete. Për një fjalë goje mund të ndodhe gjithçka, mund të rrënohen miqësi shekullore, ose të zbulohen shumë nga ajsbergu i shpirtit njerëzor. Një pjesë që na sjell me pranë njeriut modern dhe që si me një pasqyrë na tregon, nga një dritë tjetër, realitetin në te cilin jetojmë.

 

Bullgari: TEATRI DRAMËS DHE KUKULLAVE  “IVAN RADOEV” - PLEVEN

“PULA”

Regjinë: Aleksandra Kardalevska

Skenografia dhe kostumet: Zoja Nikollova 

Luajnë: Iva Nikollova, Marieta Kalpova, Teodora Abrasheva, Marian Stefano, Aleksandar Dimitrov

“Pula” është shfaqje ku ngjarja ndodh pas skenës, ndërmjet njerëzve nga bota e teatrit. Në një teatër provincial shfaqet një aktore e re në moshë, rreth të cilës përfliten disa afera dashurie. Për autorin Nikollaj Kolada, thuhet se në një mënyrë është Çehovi i kohës moderne, ku edhe në shfaqje mund të vërehen atmosfera nga veprat e tij. Në shfaqjen “Pula” të gjithë personazhet, në një farë mënyre janë të preokupuar mes ambicieve të mëdha dhe përditshmërisë banale, ku të gjithë luftojnë në mënyrë të ashpër për t’i ndryshuar jetët e tyre dhe për t’i dhënë kuptim. Dëshirat e tyre janë reale, por situatat në të cilët janë vendosur, i bëjnë të duken qesharak dhe tragjik në të njëjtën kohë.

 

Finlandë: MYLLYTEATËR – HELSINK

“KOMEDIA HYJNORE 3.0”

Bazuar nga Komedia Hyjnore e Dante Aligeri

Autore: Mira Sipola

Regjia: Mira Sipola

Skenografia: Aili Ojalo

Kostumet: Sara Maçado da Graca

Muzika: Riu Lima, Serxhio Martins

Ndriçimi: Anaisa Gereiro

Luajnë: Diana Niepce, Andre Salvador, Fabio Moreira, Susana Nunes , Nantia Papatheodorou, Ulla Raitio, Tomas Tulikorpi, Jako Kiljunen, Idalota Bakman dhe Yuko Takeda

Baza e kësaj shfaqje është marrë nga “Komedia Hyjnore” e Dante Aligerit ose më drejtpërdrejt struktura: Ferri – Purgatori - Parajsa. Në këtë version, një njeri merr një ftesë nga Fëmija. Njeriu vëren se peizazhet dhe fytyrat që fëmija i mban janë shumë të njohura. A janë këto nga familja e tij? Shoqëria? Rregullat kolektive? Fuqia e mendjes së tij? Udhëtimi të cilin ai e ka nisur, i duket si diçka shumë më me rrezik nga udhëtimet që ka bërë më herët. Për të dal nga ky labirint, njeriu duhet të vdesë. Por, çmimi që vjen më pastaj është bukuria e paharxhuar, të cilën ne të gjithë e shijojmë.

 

Franca/Maqedoni: L’ESKALIER 4 - PARIS, SKUPIFESTIVAL - SHKUP 

“A PLUS”

Produksion i krijuar nga “Vorkshopi europian për aktor - autor”

Performancë skenike, e punuar sipas teksteve nga Zhan Zhak Varozhan, ku teatri dhe filmi ndërlidhen mes vete.

Koncepti dhe regjia në skenë: Sandrin Fourlon

Regjia filmike dhe kamera: Fabien Hermand

Asistent i regjisë: Beatriçe Andre

Luajnë: Madelin Bongard, Silvian Paolini, Asdren Selimi, Klodiana Keco

Partner i jashtëm: ESRA Shkolla për Kinematografi, Shkup

Edicioni i parë i “Vorkshopi europian aktor - autor” është takim i ri artistik me qëllim zhvillimin dhe vendosjen në skenë të teksteve teatrore bashkëkohore  nga autorë europianë dhe e organizuar nga ana e FNT SkupiFestival, L’eskalier 4 dhe Oda Teatër.  I pari “vorkshopi europian për autorë - aktorë” duke marrë për bazë veprën e Zhan Zhak Varozhan, autor francez me origjinë armene. Gjatë kohës së këtij takimi punues, katër aktorë në regjinë e Sandrin Fourlon dhe Fabian Hermand, krijojnë për të nxjerrë shfaqjen “A plus...” ku rezultati përfundimtar shfaqet në ditën e fundit të festivalit. Shfaqja ka pjesë skenike në skenë dhe projeksione filmike dokumentare nga puna në vorkshop. Publiku ftohet që nga afër ta përcjellë punën e aktorëve në ditët kur do të punohet.  Provat dhe xhirimet filmike janë të hapura për publikun.